സെബിയുടെ പുതിയ സെറ്റില്‍മെന്റ് ചട്ടം പ്രാബല്യത്തിൽ; മാറ്റങ്ങള്‍ എന്തെല്ലാം?

ഓഹരി വിപണിയിലെ നിയന്ത്രണ ലംഘനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നടപടികള്‍ ഒത്തുതീര്‍പ്പാക്കുന്നതിനുള്ള പുതിയ ചട്ടങ്ങളുമായി സെബി. സെക്യൂരിറ്റീസ് ആന്‍ഡ് എക്‌സ്‌ചേഞ്ച് ബോര്‍ഡ് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ 2026ലെ സെറ്റില്‍മെന്റ് റെഗുലേഷന്‍സ് ഇന്ന് മുതല്‍ പ്രാബല്യത്തിലായി.

യോഗ്യരായ വ്യക്തികള്‍ക്കും സ്ഥാപനങ്ങള്‍ക്കും നിശ്ചിത വ്യവസ്ഥകള്‍ പാലിച്ച് ഭരണപരവും സിവില്‍ സ്വഭാവത്തിലുള്ളതുമായ നടപടികള്‍ ഒത്തുതീര്‍പ്പാക്കാന്‍ ഇതിലൂടെ അവസരമുണ്ടാകും. അപേക്ഷാ നടപടികള്‍ ലളിതമാക്കാന്‍ ഓണ്‍ലൈന്‍ സൗകര്യവും സെറ്റില്‍മെന്റ് തുക കണക്കാക്കാനുള്ള കാല്‍ക്കുലേറ്ററും സെബി ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്.

ഒക്ടോബര്‍ എട്ടിനാണ് പുതിയ ചട്ടങ്ങള്‍ വിജ്ഞാപനം ചെയ്തത്. നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന 2018ലെ സെറ്റില്‍മെന്റ് ചട്ടങ്ങള്‍ക്ക് പകരമായാണ് പുതിയ സംവിധാനം. അപേക്ഷകര്‍ക്ക് നടപടിക്രമങ്ങള്‍ മനസിലാക്കാന്‍ പതിവുചോദ്യങ്ങളും വിശദീകരണ വീഡിയോയും സെബിയുടെ വെബ്‌സൈറ്റില്‍ ലഭ്യമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അപേക്ഷകള്‍ സമര്‍പ്പിക്കുന്നതിനായി പ്രത്യേക ഓണ്‍ലൈന്‍ സംവിധാനവും സഹായകേന്ദ്രവും ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അപേക്ഷാ ഫീസ് എത്ര?

2026 ലെ സെറ്റില്‍മെന്റ് റെഗുലേഷന്‍സ് അനുസരിച്ച് യോഗ്യരായ വ്യക്തികള്‍ക്ക് സെറ്റില്‍മെന്റിന് അപേക്ഷിക്കാം. പുതിയ ചട്ടപ്രകാരം വ്യക്തികള്‍ അപേക്ഷിക്കുമ്പോള്‍ 25,000 രൂപയാണ് ഫീസ്. മറ്റ് അപേക്ഷകര്‍ക്ക് 35,000 രൂപയും നല്‍കണം. ഈ തുക തിരികെ ലഭിക്കില്ല. സെറ്റില്‍മെന്റ് തുക കണക്കാക്കുന്നതിനായി അടിസ്ഥാന തുകയ്‌ക്കൊപ്പം നടപടികളുടെ ഘട്ടം, നിയമലംഘനത്തിന്റെ ഗൗരവം, റെഗുലേറ്ററി നടപടി, അനുകൂലവും പ്രതികൂലവുമായ സാഹചര്യങ്ങള്‍ എന്നിവയും പരിഗണിക്കും.

ആദ്യമായി അപേക്ഷിക്കുന്നവര്‍ക്ക് കുറഞ്ഞത് മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപയും മറ്റ് അപേക്ഷകര്‍ക്ക് ഏഴ് ലക്ഷം രൂപയുമാണ് നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ സെറ്റില്‍മെന്റ് തുക. നിയമലംഘനത്തിലൂടെ നേടിയ അനധികൃത നേട്ടങ്ങള്‍ തിരിച്ചുനല്‍കേണ്ടതുണ്ടെങ്കില്‍ അതും മറ്റ് പരിഹാര നടപടികളും സെറ്റില്‍മെന്റ് വ്യവസ്ഥകളില്‍ ഉള്‍പ്പെടാം.

അപേക്ഷയ്ക്ക് സമയപരിധി

സെബിയുടെ മുമ്പാകെ നടപടികള്‍ നിലനില്‍ക്കുന്ന കേസുകളില്‍ കാരണം കാണിക്കല്‍ നോട്ടീസ് ലഭിച്ച് 90 ദിവസത്തിനുള്ളില്‍ സാധാരണയായി അപേക്ഷ നല്‍കണം. സപ്ലിമെന്ററി നോട്ടീസ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ അതിന്റെ തീയതിയും പരിഗണിക്കും. നേരത്തേ സെബിയുടെ മുമ്പാകെ നിലനിന്നിരുന്ന കേസുകള്‍ക്ക് പുതിയ ചട്ടം പ്രാബല്യത്തിലായ ഇന്ന് (നവംബര്‍ 7)മുതല്‍ 90 ദിവസത്തെ പ്രത്യേക സമയപരിധിയും അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ചില കേസുകള്‍ക്ക് അതിവേഗ സെറ്റില്‍മെന്റ് സംവിധാനവും പുതിയ ചട്ടത്തിലുണ്ട്. പത്ത് ലക്ഷം രൂപ വരെയുള്ള സെറ്റില്‍മെന്റ് തുകയുള്ളതും നിക്ഷേപകരുടെ നഷ്ടപരിഹാരമോ മറ്റ് പരിഹാര വ്യവസ്ഥകളോ ആവശ്യമില്ലാത്തതുമായ ചില അപേക്ഷകള്‍ക്ക് ഈ സൗകര്യം പ്രയോജനപ്പെടുത്താം.

എല്ലാ കേസുകളും പരിഗണിക്കില്ല

എന്നാല്‍ എല്ലാ നിയമലംഘനങ്ങളും സെറ്റില്‍മെന്റിന് പരിഗണിക്കില്ല. വില്‍ഫുള്‍ ഡിഫോള്‍ട്ടര്‍മാര്‍, തട്ടിപ്പ് വായ്പക്കാര്‍, ഒളിവിലുള്ള സാമ്പത്തിക കുറ്റവാളികള്‍ തുടങ്ങിയവരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസുകള്‍ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങളുണ്ട്. വിപണിയെ വ്യാപകമായി ബാധിക്കുന്നതോ വലിയൊരു വിഭാഗം നിക്ഷേപകര്‍ക്ക് നഷ്ടമുണ്ടാക്കുന്നതോ വിപണിയുടെ വിശ്വാസ്യതയെ ബാധിക്കുന്നതോ ആയ കേസുകളും സാധാരണയായി ഒഴിവാക്കപ്പെടാം.

അപേക്ഷ നല്‍കുന്നതിലൂടെ സെബിയുടെ ഇടക്കാല നടപടികള്‍ക്ക് തടസ്സമുണ്ടാകില്ലെന്നും ചട്ടങ്ങള്‍ വ്യക്തമാക്കുന്നു. നടപടികള്‍ വേഗത്തിലാക്കുക, സുതാര്യത വര്‍ധിപ്പിക്കുക, യോഗ്യരായവര്‍ക്ക് നിയമപരമായ ഒത്തുതീര്‍പ്പ് മാര്‍ഗം ഒരുക്കുക എന്നിവയാണ് പുതിയ സംവിധാനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം.